» Home » Werkatlas » zwervende heidelibel - (noch gjin fryske namme)
Werkatlas Fryslân

Zwervende heidelibel (Sympetrum fonscolombii)

 
Swalkhopke

Zomersoort

 

Status in Nederland

Status in Fryslân

Landelijke
trend

Rode Lijst

Aantal records

Aantal Exemplaren

minder algemeen

zeldzaam

sterk vooruit

niet beschouwd

45

254

 

Biotoop
Kleine tot middelgrote, stilstaande wateren op zandgrond. Liefst ondiep (dus snel opwarmend) en weinig begroeid. Vaak in recent gegraven of tijdelijke wateren. voortplanting in Friesland vastgesteld in duinmeertjes, heidevennen en een zandwinplas.

 

Vliegtijd
Hoofdvliegtijd Frl:          eind mei – begin juni & eind augustus – half september
Vroegste datum:           6 juni

Laatste datum:             11 september

 

Verspreiding & ecologie
Zuidelijke invasiesoort met wisselend voorkomen in Friesland. Wordt pas sinds 1996 (warme zomers!) in Friesland waargenomen. Meest gevonden op de Waddeneilanden. De soort plant zich hier de laatste jaren met regelmaat voort. Op het vasteland vrijwel uitsluitend in de Zuidoosthoek. Voortplanting is vastgesteld op de Heide fan Allardseach, de Schaopedobbe en het Canadameer. Daarnaast zijn er waarnemingen van de Friese IJsselmeerkust en Ferwerd (niet op kaart). Vers uitgeslopen dieren verwijderen zich meteen van het voortplantingswater en keren zelden terug. Door de snelle larvale ontwikkeling kunnen nakomelingen van dieren die in het voorjaar eitjes hebben afgezet eind augustus al uitsluipen. Mannetjes gedragen zich erg territoriaal. Populaties zijn zelden stabiel en meestal een kort leven beschoren. Aanwezigheid in Friesland is grotendeels afhankelijk van hernieuwde toestroom van zwervers uit zuidelijker stre
ken.

Tips en onderzoek
De Zwervende heidelibel wijkt qua uiterlijk en levenswijze af van onze ‘inheemse’ heidelibellen. De dieren kunnen enorme afstanden afleggen en zullen (net als de meeste zwervende of trekkende libellen) relatief vaak langs de IJsselmeerkust en in het Waddengebied opduiken. Behalve van de eilanden zijn er echter maar weinig waarnemingen gedaan langs de Friese kusten. Let hier goed op wat fors gebouwde rode heidelibellen. De vleugeladeren van deze soort zijn gedeeltelijk rood gekleurd en de onderkant van het borststuk en de ogen is bij uitgekleurde dieren blauw getekend. Verse dieren vallen op door de bleekgele kleur, maar worden gemakkelijk aangezien voor andere verse heidelibellen. Het is interessant om het populatieverloop op de eilanden goed te volgen. Zoek eens goed naar deze bijzondere heidelibel in de Zuidoosthoek, Gaasterland, het Lauwersmeergebied en kleine plasjes langs de kust. Tijdens gunstige jaren moet de soort op veel meer plaatsen te zien zijn. Wordt waarschijnlijk regelmatig over het hoofd gezien. Een soort om op te letten!
 


owaarnemingen 1990-2000  mwaarnemingen vanaf 2000 ênog goedkeuring CWNO

 © hynstebiter.nl Disclaimer · Contact · Home